Italiaanse centrale bank: banken blijven de ruggengraat van digitaal geld

De discussie over de toekomst van geld laait opnieuw op. Volgens Fabio Panetta, president van de Bank of Italy, spelen banken en centrale banken ook in een digitale toekomst de hoofdrol. Stablecoins horen daar volgens hem bij, maar vooral als aanvulling niet als fundament van het monetaire systeem.

Banken sturen de digitalisering van geld

In een toespraak voor het bestuur van de Italiaanse bankenvereniging schetste Panetta hoe geld zich verder digitaliseert. Zowel geld van commerciële banken als geld van centrale banken zal volgens hem volledig digitaal worden. Samen blijven zij het anker van het financiële systeem, zo blijkt uit berichtgeving van Reuters.

Stablecoins cryptomunten die hun waarde koppelen aan een traditionele valuta zoals de euro of dollar krijgen in dat plaatje een bescheiden rol. Hun stabiliteit hangt namelijk volledig af van die koppeling aan fiatgeld. Zonder die link kunnen ze volgens Panetta niet zelfstandig functioneren als basis van het financiële systeem.

Wat zijn stablecoins ook alweer?

Een stablecoin is een digitale munt die is ontworpen om stabiel te blijven in waarde. Dat gebeurt meestal door de munt te koppelen aan een bestaande valuta, zoals de euro of de Amerikaanse dollar. Bekende voorbeelden zijn euro- en dollar-stablecoins die vooral worden gebruikt voor snelle betalingen en handel in crypto.

Betalingen worden strategisch strijdtoneel

Panetta stond ook stil bij de bredere context. Betalingen zijn uitgegroeid tot een strategisch kerngebied voor banken. Technologie en geopolitiek veranderen de spelregels, waardoor betaalinfrastructuur steeds belangrijker wordt voor concurrentie en economische macht.

Volgens het Italiaanse persbureau ANSA benadrukte Panetta dat klassieke economische factoren, zoals investeringen en rente, steeds vaker worden beïnvloed door politieke keuzes. Tegelijk verschuift het zwaartepunt van de wereldeconomie richting technologische slagkracht, in een minder samenwerkende wereld dan tijdens eerdere industriële revoluties.

Voorzichtig beleid rond stablecoins

De terughoudende houding van de Italiaanse centrale bank ten opzichte van stablecoins is niet nieuw. In september 2025 waarschuwde Chiara Scotti, vice-directeur van de centrale bank, voor zogeheten multi-issuance stablecoins. Dat zijn stablecoins die onder één merknaam in meerdere landen worden uitgegeven.

Volgens Scotti brengen zulke constructies juridische, operationele en financiële risico’s met zich mee voor de Europese Unie. Vooral het toezicht wordt lastiger als uitgifte en reserves over meerdere landen zijn verspreid. Daarom pleitte zij voor strenge regels rond reserves en inwisseling, en voor toelating alleen in landen met vergelijkbare regelgeving.

Tegelijk erkende ze dat stablecoins voordelen kunnen bieden, zoals lagere transactiekosten en snellere betalingen.

Wat betekent dit voor de crypto-investeerder?

De boodschap uit Italië is duidelijk: Europese beleidsmakers zien banken en centrale instellingen als de kern van digitaal geld. Stablecoins blijven nuttig, maar krijgen geen leidende rol. Voor beleggers betekent dit dat regelgeving en institutionele keuzes een grote invloed houden op hoe digitale euro’s, bankgeld en stablecoins zich ontwikkelen.

Conclusie

De toekomst van geld wordt digitaal, maar niet volledig gedecentraliseerd. Banken en centrale banken blijven volgens de Bank of Italy het fundament van het systeem. Stablecoins vullen dat systeem aan, vooral voor efficiëntie en innovatie, maar blijven afhankelijk van traditionele valuta. Voor crypto-investeerders onderstreept dit hoe belangrijk regelgeving en geopolitiek zijn voor de richting van de markt.

FAQ

Zijn stablecoins hetzelfde als een digitale euro?
Nee. Een digitale euro zou worden uitgegeven door een centrale bank. Stablecoins worden uitgegeven door private partijen en zijn gekoppeld aan bestaande valuta.

Kunnen stablecoins banken vervangen?
Volgens de Bank of Italy niet. Ze blijven afhankelijk van banken en fiatgeld voor hun stabiliteit.

Waarom zijn betalingen zo strategisch geworden?
Omdat technologie en geopolitiek bepalen wie controle heeft over betaalnetwerken, en daarmee over economische invloed.