Australië grijpt in bij 45 cryptobedrijven

De aanpak laat zien dat Australië scherper controleert welke partijen toegang krijgen tot de cryptomarkt. Vooral witwassen, fraude en gebrekkige bedrijfsvoering krijgen daarbij extra aandacht.

AUSTRAC scherpt toezicht op crypto aan

Het Australian Transaction Reports and Analysis Centre, beter bekend als AUSTRAC, houdt toezicht op financiële criminaliteit in Australië. Ook bedrijven die diensten met crypto aanbieden vallen onder deze controle.

In het afgelopen jaar greep AUSTRAC in bij 45 crypto- en geldtransferbedrijven. Sommige ondernemingen waren niet langer actief of konden financieel niet meer aan hun verplichtingen voldoen. Andere bedrijven beschikten volgens de toezichthouder niet over voldoende capaciteit om verantwoord te opereren.

AUSTRAC constateerde daarnaast fouten in registraties en gevallen waarin bedrijven belangrijke veranderingen niet hadden doorgegeven. Bij een deel van de aanbieders zag de toezichthouder serieuze risico’s op witwassen of terrorismefinanciering.

Bedrijven waarvan AUSTRAC de registratie volledig intrekt, mogen hun activiteiten niet voortzetten. De toezichthouder heeft informatie over personen achter sommige bedrijven ook gedeeld met Australische en buitenlandse opsporingsdiensten en toezichthouders.

GetCoins speelt belangrijke rol in onderzoek

De zaak rond BA Digital Ventures, dat handelde onder de naam GetCoins, kreeg bijzondere aandacht. AUSTRAC trok de registratie van het cryptobedrijf in juni in nadat klanten klachten hadden ingediend.

Volgens AUSTRAC maakten georganiseerde fraudeurs mogelijk gebruik van GetCoins om slachtoffers geld afhandig te maken via frauduleuze crypto-investeringen. De toezichthouder werkte samen met het National Anti-Scam Centre om deze activiteiten te verstoren.

Bij dergelijke investeringsfraude krijgen slachtoffers vaak de indruk dat ze via een betrouwbaar platform in crypto beleggen. Ze zien bijvoorbeeld een account met schijnwinsten, maar kunnen hun geld uiteindelijk niet opnemen. Criminelen gebruiken crypto daarbij regelmatig om geld snel tussen verschillende wallets en diensten te verplaatsen.

Het ingrijpen bij GetCoins maakt duidelijk dat een registratie alleen niet voldoende is. Cryptobedrijven moeten ook actief voorkomen dat criminelen hun diensten misbruiken.

Wat betekent een VASP-registratie?

Australië gebruikt de term VASP voor bedrijven die diensten rond digitale activa aanbieden. VASP staat voor Virtual Asset Service Provider. Hieronder vallen bijvoorbeeld ondernemingen die klanten crypto laten kopen, verkopen of overboeken.

Een registratie betekent dat een bedrijf bij AUSTRAC bekend is en onder bepaalde regels tegen witwassen en terrorismefinanciering valt. Zo moeten aanbieders weten met wie ze zakendoen en verdachte activiteiten kunnen herkennen en melden.

Voor beleggers is het belangrijk om een registratie niet te verwarren met een keurmerk. Een toezichthouder kan later alsnog ingrijpen wanneer een bedrijf de regels overtreedt of nieuwe risico’s ontstaan.

Niet alle 45 bedrijven zijn bekendgemaakt

AUSTRAC heeft geen volledige lijst gepubliceerd van alle 45 bedrijven die het afgelopen jaar met maatregelen te maken kregen. Ook maakte de toezichthouder niet bekend hoeveel daarvan specifiek cryptodiensten aanboden en hoeveel actief waren met traditionele geldtransfers.

In het openbare register staan wel recente maatregelen tegen onder andere GetCoins, Cryptolink, Self Custody, Jam Xchange en Coinsec Australia.

De Australische toezichthouder kijkt bovendien verder dan handelsplatforms. AUSTRAC schorste ook het crypto-ATM-netwerk van Cryptolink en startte een afzonderlijk onderzoek naar Western Union.

Crypto-ATM’s zijn fysieke automaten waarmee gebruikers cryptocurrency kunnen kopen en soms verkopen. Toezichthouders letten extra op deze machines omdat criminelen ze kunnen gebruiken om geld relatief snel naar digitale activa om te zetten.

Wat betekent het strengere toezicht voor beleggers?

Voor Nederlandse cryptobeleggers verandert er door deze Australische maatregelen weinig op korte termijn. Toch is de ontwikkeling relevant. Australië volgt hiermee een internationale trend waarbij toezichthouders strengere eisen stellen aan bedrijven die crypto en betalingen combineren.

Het belangrijkste punt voor beleggers is dat een vergunning of registratie geen permanente garantie biedt. Een cryptoplatform moet ook na registratie blijven voldoen aan regels rond klantcontrole, transactiemonitoring en risicobeheer.

Wie een buitenlands cryptoplatform gebruikt, kan daarom verder kijken dan alleen de registratie. De reputatie van het bedrijf, beveiliging, voorwaarden voor opnames en transparantie over de organisatie geven eveneens belangrijke informatie over de risico’s.

Conclusie

Australië intensiveert het toezicht op crypto- en betaaldienstverleners. AUSTRAC heeft binnen een jaar bij 45 bedrijven de registratie ingetrokken, geschorst of niet verlengd. Problemen liepen uiteen van inactiviteit en verkeerde registraties tot risico’s op witwassen en financiële fraude.

Vooral de GetCoins-zaak laat zien waar AUSTRAC de komende periode waarschijnlijk scherp op blijft letten: niet alleen of cryptobedrijven op papier aan de regels voldoen, maar ook of ze voorkomen dat criminelen hun diensten misbruiken.

Veelgestelde vragen

Waarom grijpt Australië in bij cryptobedrijven?

AUSTRAC wil voorkomen dat criminelen crypto- en betaaldiensten gebruiken voor witwassen, fraude of andere financiële criminaliteit. Bedrijven moeten daarom aan registratie- en controleverplichtingen blijven voldoen.

Wat gebeurde er met GetCoins?

AUSTRAC trok in juni de registratie van GetCoins in na klachten van klanten. Volgens de toezichthouder maakten georganiseerde groepen mogelijk gebruik van het platform voor crypto-investeringsfraude.

Heeft dit gevolgen voor Nederlandse cryptobeleggers?

De directe gevolgen zijn beperkt. Het optreden is vooral relevant als voorbeeld van strenger internationaal cryptotoezicht. Nederlandse beleggers die buitenlandse platforms gebruiken, moeten rekening houden met verschillen in regelgeving en consumentenbescherming.