Illegale crypto-ontvangsten stijgen hard door wereldwijde sancties
Wereldwijde sancties hebben in 2025 een duidelijke impact gehad op de cryptomarkt. Illegale crypto transacties bereikten vorig jaar een recordniveau, vooral doordat landen en organisaties die op sanctielijsten staan steeds vaker crypto inzetten om geld te verplaatsen. Nieuwe cijfers laten zien hoe groot die verschuiving inmiddels is, en plaatsen die groei tegelijk in perspectief.
Sancties duwen geld richting crypto
Blockchain-analysebedrijf Chainalysis becijferde dat illegale crypto-adressen in 2025 samen minstens 154 miljard dollar ontvingen. Dat is ruim tweeënhalf keer zoveel als in 2024. Volgens het bedrijf komt die groei vooral door zogeheten nation-state activity: landen die door internationale sancties alternatieve betaalroutes zoeken.
Bron : Chainanalysis
Dat beeld past bij de wereldwijde toename van sancties. In mei 2025 stonden bijna 80.000 personen en organisaties wereldwijd op sanctielijsten. Alleen de Verenigde Staten voegden in 2024 al meer dan 3.000 nieuwe namen toe. Hoe groter die lijsten worden, hoe aantrekkelijker crypto wordt als alternatief voor het traditionele financiële systeem.
Rusland en een eigen digitale munt
Een concreet voorbeeld is Rusland. Door de sancties rond de oorlog in Oekraïne zoekt het land actief naar manieren om internationale betalingen te blijven doen. In februari 2025 introduceerde Rusland de A7A5-token, een digitale munt die is gekoppeld aan de roebel. Binnen een jaar ging er al 93,3 miljard dollar aan transacties doorheen.
Zo’n munt lijkt op een stablecoin. Dat is een cryptomunt die is gekoppeld aan een vaste waarde, zoals een dollar of euro. Daardoor blijft de koers stabieler dan bij bijvoorbeeld bitcoin of ether, wat handig is voor betalingen en internationale handel.
Stablecoins populair in illegale crypto transacties
Net als in de reguliere cryptomarkt spelen stablecoins ook bij illegale crypto transacties een hoofdrol. Volgens Chainalysis bestaat 84 procent van het illegale transactievolume uit stablecoins. Die populariteit is logisch: stablecoins zijn snel, wereldwijd te versturen en minder gevoelig voor prijsschommelingen.
Dat maakt ze aantrekkelijk voor gewone gebruikers, maar ook voor partijen die sancties proberen te ontwijken.
Illegaal gebruik blijft klein deel van de markt
Ondanks de sterke groei blijft illegaal cryptogebruik een klein onderdeel van het geheel. Meer dan 99 procent van alle crypto-transacties heeft niets te maken met criminaliteit. Chainalysis verwacht wel dat de gemeten illegale volumes verder kunnen oplopen, simpelweg omdat steeds meer verdachte adressen worden herkend en gevolgd.
Belangrijk detail: wereldwijd crimineel geld stroomt nog altijd vooral via traditionele valuta. De United Nations Office on Drugs and Crime schatte eerder dat criminele opbrengsten gelijkstaan aan ongeveer 3,6 procent van het mondiale bbp. Crypto vormt daar slechts een klein deel van.
Conclusie
Illegale crypto transacties namen in 2025 sterk toe door de wereldwijde toename van sancties en het gebruik van stablecoins door gesanctioneerde partijen. Tegelijk blijft het overgrote deel van de cryptomarkt gewoon legaal. Crypto groeit steeds meer uit tot een geopolitiek hulpmiddel, maar is geen vrijbrief voor criminaliteit.
FAQ
Wat zijn illegale crypto transacties?
Dat zijn transacties via walletadressen die gelinkt zijn aan fraude, witwassen of het omzeilen van sancties.
Waarom gebruiken gesanctioneerde landen crypto?
Crypto maakt grensoverschrijdende betalingen mogelijk zonder tussenkomst van banken, wat handig is als landen worden buitengesloten van het financiële systeem.
Is crypto vooral een crimineel betaalmiddel?
Nee. Meer dan 99 procent van alle crypto-transacties is legaal. Illegaal gebruik blijft een kleine minderheid.
