Ethereum maakt zich klaar voor quantumcomputers: Vitalik deelt nieuw plan

Quantumcomputers klinken voor veel beleggers nog als sciencefiction, maar in crypto speelt het onderwerp al langer. Niet omdat er morgen een “quantumaanval” op je wallet komt, maar omdat blockchains op cryptografie leunen. En sommige van die wiskunde kan op termijn kwetsbaar worden als quantumcomputers krachtig genoeg zijn. Vitalik Buterin schetste deze week hoe hij Ethereum quantum resistent wil maken, met aanpassingen op vier plekken in het netwerk.

Waarom quantumcomputers relevant zijn voor Ethereum

Ethereum gebruikt cryptografie om twee dingen te garanderen: alleen jij kunt je coins verplaatsen en het netwerk kan veilig consensus bereiken. Quantumcomputers rekenen anders dan gewone computers. Daardoor kunnen ze bepaalde puzzels die nu praktisch onoplosbaar zijn, veel sneller aanpakken.

Het belangrijkste risico zit bij digitale handtekeningen. Dat is de “digitale handtekening” waarmee je bewijst dat jij een transactie mag ondertekenen. Als een aanvaller zo’n handtekening kan namaken, wordt beveiliging ineens een stuk lastiger.

1) Validators: nieuwe handtekeningen voor consensus

Validators zorgen ervoor dat Ethereum blokken kan maken en kan afronden. Voor hun handtekeningen gebruikt Ethereum nu BLS (Boneh-Lynn-Shacham). Buterin wil overstappen naar “Lean” quantumveilige, hash-gebaseerde handtekeningen.

Een hashfunctie kun je zien als een digitale vingerafdruk van data. Hash-gebaseerde handtekeningen gelden als beter bestand tegen quantumaanvallen dan veel huidige handtekening-systemen. Maar er zit een grote keuze achter: welke hashfunctie neem je?

Volgens Buterin is dat geen detail, want zo’n keuze blijft waarschijnlijk jarenlang onderdeel van het protocol. Hij noemt het zelfs een kandidaat voor “Ethereum’s laatste hashfunctie”. Daarom moet het netwerk die keuze heel zorgvuldig maken.

2) Data-opslag (blobs): van KZG naar STARKs

Ethereum gebruikt “blobs” om data op te slaan en te verifiëren, onder meer voor schaalbaarheid. Nu gebeurt dat met KZG (Kate-Zaverucha-Goldberg). Buterin wil dat vervangen door STARKs.

STARKs (Zero-Knowledge Scalable Transparent Argument of Knowledge) horen bij de familie van zero-knowledge technieken. Dat betekent: je kunt bewijzen dat iets klopt, zonder alle details te delen. In dit geval gaat het om een manier die ook beter tegen quantumdreigingen moet kunnen.

Buterin noemt de overstap haalbaar, maar wel met veel engineeringwerk. Met andere woorden: het concept klopt, maar het moet nog netjes en veilig in het protocol passen.

3) Accounts: weg van ECDSA naar flexibele signatures

Voor normale wallets en accounts gebruikt Ethereum nu ECDSA (Elliptic Curve Digital Signature Algorithm). Dat is een veelgebruikte methode om transacties te ondertekenen. Alleen: juist dit type cryptografie geldt als een mogelijke zwakke plek bij sterke quantumcomputers.

Buterin wil daarom dat Ethereum accounts ondersteunt met meerdere soorten handtekeningen. Dan kan een wallet in de toekomst overstappen naar een quantumveilige optie, zoals lattice-based signatures (rooster-gebaseerde cryptografie).

Er zit wel een nadeel aan: quantumveilige handtekeningen kosten meer rekenwerk. Dat kan zorgen voor hogere gas-kosten. Gas is de vergoeding die je betaalt om transacties en berekeningen op Ethereum uit te voeren.

4) Zero-knowledge proofs: veilig maken zonder hoge kosten

Buterin wijst ook naar zero-knowledge proofs zelf. Quantumveilige proofs zijn volgens hem extreem duur om direct onchain te verifiëren. Als Ethereum elk bewijs apart moet checken, lopen de kosten snel op.

Daarom legt hij de nadruk op één idee dat meerdere problemen tegelijk oplost: recursieve aggregatie op protocolniveau.

In simpele taal betekent dit: je bundelt heel veel handtekeningen en proofs in één groter “bewijs”. In plaats van duizenden checks, doet het netwerk dan één check die bewijst dat al die losse checks kloppen. Buterin noemt dit een soort “validation frame” dat in één keer enorme aantallen verificaties kan afhandelen, terwijl de kosten per verificatie bijna naar nul gaan.

Wat betekent dit voor jou als belegger?

Je hoeft nu nog niets te doen. Dit gaat niet over een acute dreiging, maar over toekomstbestendigheid. Toch is het relevant: Ethereum wil voorkomen dat het later onder tijdsdruk grote cryptografische onderdelen moet vervangen. Dit plan laat zien dat het netwerk vooruit denkt, maar ook dat de oplossingen technisch zijn en tijd kosten.

Conclusie

Vitalik Buterin zet een duidelijk stappenplan neer om Ethereum quantum resistent te maken. Hij wil andere handtekeningen voor validators, een nieuwe aanpak voor data-opslag met STARKs, flexibelere account-handtekeningen en vooral slimme bundeling van proofs om de kosten laag te houden. Het is geen kleine update, maar een route met meerdere grote protocolkeuzes. Als Ethereum dit goed uitvoert, krijgt het netwerk een stevigere basis voor een toekomst waarin quantumcomputers een echte factor kunnen worden.

FAQ

Wanneer wordt quantumcomputing echt een risico voor Ethereum?

Niemand weet het precies. De zorgen gaan vooral over de lange termijn. Ethereum wil voorkomen dat het pas reageert als het te laat is.

Wat zijn STARKs kort uitgelegd?

STARKs zijn een manier om te bewijzen dat data klopt zonder alles te onthullen. Ze horen bij zero-knowledge technieken en gelden als beter bestand tegen quantumaanvallen.

Gaan mijn transacties duurder worden door quantumveilige signatures?

Dat kan, omdat quantumveilige handtekeningen meer rekenwerk vragen. Buterin ziet aggregatie op protocolniveau als oplossing om die extra kosten later sterk te verlagen.