MiCA-regels voor DeFi-leningen komen dichterbij

Dat blijkt lastiger dan bij een gewone cryptodienst. Bij een DeFi-protocol is er namelijk niet altijd één bedrijf dat de dienst beheert. Smart contracts en verschillende deelnemers kunnen samen verantwoordelijk zijn voor het uitlenen van crypto. Vooral zogeheten lending vaults maken het moeilijk om te bepalen wie uiteindelijk onder toezicht moet vallen.

Brussel kijkt opnieuw naar DeFi-leningen

De Europese Commissie startte op 20 mei 2026 een consultatie over onderdelen van de cryptomarkt die buiten het oorspronkelijke MiCA-kader vielen. Daarbij kijkt Brussel onder meer naar decentralized finance (DeFi) en het lenen en uitlenen van crypto.

MiCA staat voor Markets in Crypto-Assets Regulation. Deze Europese wet bevat regels voor crypto-assets en bedrijven die cryptodiensten aanbieden. Het doel is onder meer om beleggers beter te beschermen en duidelijke eisen te stellen aan aanbieders binnen de Europese Unie.

Volledig gedecentraliseerde diensten vallen momenteel buiten MiCA. Zodra een activiteit slechts gedeeltelijk gedecentraliseerd is, kan de regelgeving in sommige gevallen wel gelden.

De vraag is daarom niet alleen of Europa DeFi-leningen wil reguleren. Brussel moet ook bepalen wanneer een protocol daadwerkelijk gedecentraliseerd is en wie verantwoordelijk is als dat niet volledig het geval is.

Lending vaults maken regulering ingewikkeld

Een belangrijk onderdeel van de discussie zijn lending vaults. Dit zijn digitale kluizen die via smart contracts crypto van gebruikers verzamelen en verdelen over leenmarkten.

Een smart contract is software op een blockchain die automatisch vooraf ingestelde regels uitvoert. Hierdoor kan een protocol bijvoorbeeld crypto uitlenen of kapitaal tussen verschillende markten verdelen zonder dat een medewerker iedere transactie hoeft goed te keuren.

Het probleem voor toezichthouders is dat de Europese wet geen aparte juridische categorie voor een vault kent. De naam van het product bepaalt daarom niet hoe Brussel het behandelt. De functie en de mate van menselijke controle zijn waarschijnlijk veel belangrijker.

Een vault kan economisch sterk lijken op een kredietproduct, terwijl er juridisch geen duidelijke kredietverstrekker aanwezig is.

Morpho laat zien waar het probleem zit

Het DeFi-protocol Morpho maakt duidelijk waarom één verantwoordelijke aanwijzen moeilijk kan zijn.

Binnen Morpho Vault V2 bestaan verschillende rollen. Een owner, curator, allocator en sentinel hebben ieder andere verantwoordelijkheden. De curator bepaalt bijvoorbeeld de strategie en risicoparameters. De allocator verdeelt het beschikbare kapitaal. De sentinel kan ingrijpen om bepaalde risico’s te beperken.

Geen van deze rollen betekent automatisch dat iemand volgens MiCA een gereguleerde kredietdienst aanbiedt. De structuur laat wel zien hoe sterk DeFi verschilt van een traditioneel financieel bedrijf.

Bij een gewone kredietverstrekker beheert één onderneming doorgaans de dienstverlening en bepaalt die onderneming de voorwaarden. Bij DeFi kunnen ontwikkelaars, smart contracts en andere deelnemers allemaal een deel van de controle hebben.

Dat maakt de vraag wie onder toezicht moet vallen veel ingewikkelder.

Niet iedere DeFi-vault werkt hetzelfde

Brussel moet daarnaast voorkomen dat alle DeFi-leningen als één soort product worden behandeld.

Sommige vaults verzamelen liquiditeit en zetten deze in op leenmarkten. Andere vaults kunnen crypto kopen, verkopen of volgens een bepaalde strategie beheren. Hoewel de technische structuur op elkaar kan lijken, verschillen de financiële activiteiten aanzienlijk.

Juristen waarschuwen daarom voor een brede definitie van DeFi lending. Zo’n aanpak kan protocollen met verschillende functies onder dezelfde regels brengen.

Voor Nederlandse cryptobeleggers is dat onderscheid belangrijk. Nieuwe regelgeving kan uiteindelijk invloed hebben op welke DeFi-diensten Europese gebruikers kunnen gebruiken en onder welke voorwaarden platforms deze diensten mogen aanbieden.

Wanneer is een protocol echt gedecentraliseerd?

Een mogelijke oplossing is om te kijken naar de mate van decentralisatie. Ook dat levert problemen op.

Decentralisatie is geen simpele keuze tussen centraal en decentraal. Een jong DeFi-project kan bijvoorbeeld beginnen met een ontwikkelteam dat veel controle heeft. Later kan het project die controle verdelen via governance, smart contracts of een DAO.

Een DAO, oftewel decentralized autonomous organization, is een organisatievorm waarbij deelnemers via blockchaintechnologie gezamenlijk beslissingen kunnen nemen. Vaak gebruiken zij tokens om over voorstellen te stemmen.

Een strikte decentralisatietest kan jonge protocollen daardoor sneller onder regelgeving laten vallen dan oudere projecten die al jaren bezig zijn hun controle te verspreiden.

Controle kan belangrijker worden dan het label DeFi

Een andere aanpak is kijken naar wie daadwerkelijk controle heeft.

Toezichthouders kunnen bijvoorbeeld onderzoeken wie instellingen van een vault kan aanpassen, wie de strategie bepaalt en of gebruikers hun geld kunnen opnemen voordat belangrijke wijzigingen ingaan.

Ook de aanwezigheid van een duidelijke beheerder of onderneming speelt daarbij een rol.

Deze aanpak kijkt minder naar de technische naam van een product en meer naar hoe het in de praktijk functioneert. Twee DeFi-vaults kunnen technisch vergelijkbaar lijken, terwijl achter het ene protocol een kleine groep beslissers zit en het andere grotendeels via zelfstandig werkende smart contracts functioneert.

Europa zou die twee situaties dan verschillend kunnen behandelen.

DeFi vraagt mogelijk om eigen regels

Curve Finance-oprichter Michael Egorov vindt dat Brussel DeFi-leningen niet hetzelfde moet behandelen als traditionele kredietverlening.

Daar zit een belangrijk verschil. Banken en andere traditionele kredietverstrekkers beheren hun dienstverlening vanuit één organisatie. Bij DeFi communiceren gebruikers vaak rechtstreeks met openbare software op een blockchain.

Daardoor zijn sommige traditionele beschermingsmaatregelen minder geschikt. Tegelijk ontstaan andere risico’s. Een fout in een smart contract kan bijvoorbeeld direct financiële gevolgen hebben. Ook kan een kleine groep ontwikkelaars of tokenhouders soms belangrijke instellingen veranderen.

Een afzonderlijke aanpak voor DeFi kan daarom beter aansluiten bij deze technische en financiële risico’s.

Wat betekenen strengere MiCA-regels voor beleggers?

Op korte termijn verandert er niets. De Europese Commissie verzamelt eerst reacties van marktpartijen en andere belanghebbenden. De consultatie loopt tot 30 september 2026.

Daarna kan Brussel bepalen of crypto lending een expliciete plek binnen de Europese regelgeving krijgt.

Voor beleggers wordt vooral belangrijk hoe Europa het begrip decentralisatie definieert. Strengere regels kunnen ervoor zorgen dat bepaalde protocollen hun diensten voor Europese gebruikers moeten aanpassen. Tegelijk kunnen duidelijke regels meer zekerheid bieden over verantwoordelijkheden en consumentenbescherming.

Veel zal afhangen van de grens die Brussel trekt tussen software die werkelijk decentraal functioneert en diensten waarbij een bedrijf of kleine groep uiteindelijk de controle houdt.

Conclusie

De discussie over DeFi-leningen onder MiCA draait vooral om verantwoordelijkheid. Bij een traditionele kredietverstrekker is meestal duidelijk wie de dienst aanbiedt. Bij DeFi kunnen die taken verspreid liggen over smart contracts, ontwikkelaars en verschillende beheerders.

Lending vaults maken dat verschil zichtbaar. Europa moet daarom niet alleen bepalen welke activiteiten het wil reguleren, maar vooral wie verantwoordelijk is voor die activiteiten. De uitkomst van de consultatie kan een belangrijke rol spelen in de toekomst van DeFi binnen Europa.

Veelgestelde vragen

Vallen DeFi-leningen al onder MiCA?

Crypto lending staat momenteel niet als afzonderlijke gereguleerde cryptodienst in MiCA. Volledig gedecentraliseerde diensten vallen bovendien buiten het huidige toepassingsgebied. De Europese Commissie onderzoekt nu of aanvullende regels nodig zijn.

Wat is een DeFi lending vault?

Een lending vault is een smart contract waarin gebruikers crypto kunnen storten. De software kan dit kapitaal vervolgens volgens vooraf ingestelde regels verdelen over verschillende leenmarkten of strategieën.

Kunnen nieuwe MiCA-regels gevolgen hebben voor Europese DeFi-gebruikers?

Ja. Als Europa crypto lending verder reguleert, kunnen DeFi-protocollen hun structuur of dienstverlening voor Europese gebruikers moeten aanpassen. Hoe groot die gevolgen worden, hangt vooral af van de uiteindelijke regels en de manier waarop Brussel decentralisatie en controle beoordeelt.