Visa, Mastercard en Ripple kiezen voor nieuwe AI-betaalstandaard

AI-betalingen krijgen steun van de grootste betaalbedrijven

De ontwikkeling kan grote gevolgen hebben voor de manier waarop kunstmatige intelligentie in de toekomst digitale diensten gebruikt. AI-systemen kunnen straks bijvoorbeeld automatisch betalen voor data, rekenkracht of toegang tot een API, zonder dat daarvoor een bankrekening, creditcard of abonnement nodig is.

Wat is x402?

x402 is een open protocol dat is ontwikkeld om internetbetalingen rechtstreeks in het web te verwerken. Coinbase ontwikkelde de technologie en droeg het project vervolgens over aan de Linux Foundation. Sinds deze week valt de standaard officieel onder de x402 Foundation, die bestaat uit veertig bedrijven en organisaties.

Onder de deelnemers bevinden zich onder meer Visa, Mastercard, American Express, Ripple, Circle, Stripe, Adyen, Shopify, Google, Amazon Web Services, Cloudflare, MoonPay en de Solana Foundation.

De naam x402 verwijst naar HTTP-statuscode 402 Payment Required. Die code werd ruim dertig jaar geleden al gereserveerd voor online betalingen, maar werd nooit op grote schaal gebruikt. Hoge transactiekosten maakten kleine internetbetalingen jarenlang onpraktisch. Daardoor kozen websites voor advertenties, abonnementen en API-sleutels als verdienmodel.

Zo werkt de AI-betaalstandaard

Wanneer software toegang wil tot betaalde informatie, stuurt een server eerst een melding terug met de prijs. Vervolgens voert de software automatisch een betaling uit, meestal met USDC.

USDC is een stablecoin. Dat is een cryptomunt waarvan de waarde gekoppeld is aan de Amerikaanse dollar. Omdat de koers vrijwel stabiel blijft, is deze munt geschikt voor snelle en goedkope digitale betalingen.

Na de betaling ontvangt de software direct de gevraagde gegevens. Het hele proces duurt slechts enkele seconden en verloopt zonder account, creditcard of handmatige goedkeuring.

Waarom AI hiervan profiteert

Voor AI-agents lost x402 een belangrijk probleem op. Een AI kan geen bankrekening openen, geen kredietcontrole doorlopen en geen softwarecontract ondertekenen. Wel kan een AI zelfstandig een blockchaintransactie uitvoeren.

Daardoor kunnen AI-systemen straks onderling diensten afnemen, datasets kopen of rekenkracht betalen. Dat maakt volledig geautomatiseerde digitale economieën een stuk realistischer.

Google heeft de standaard inmiddels geïntegreerd in zijn eigen protocol voor AI-betalingen. Ook Cloudflare ondersteunt x402 binnen zijn ontwikkelomgeving voor AI-agents.

Miljoenen transacties, maar nog een bescheiden markt

Ondanks de jonge leeftijd van het protocol groeit het gebruik snel. In de afgelopen dertig dagen verwerkte x402 ongeveer 75 miljoen transacties met een totale waarde van ruim 24 miljoen dollar. Dat betekent gemiddeld ongeveer 29 betalingen per seconde tussen bijna 94.000 kopers en 22.000 verkopers.

De gemiddelde betaling bedraagt slechts 32 dollarcent. Dat is precies het soort microbetaling waarvoor traditionele betaalnetwerken vaak te duur zijn.

Toch blijft de totale omvang voorlopig beperkt. Visa verwerkte in boekjaar 2025 alleen al ongeveer 14,2 biljoen dollar aan betalingen. Dat komt neer op gemiddeld 40 miljard dollar per dag. Vergeleken daarmee staat x402 nog aan het begin van zijn ontwikkeling.

Toekomst van AI-betalingen

Ook de handelsactiviteit laat zien dat de markt nog volop in ontwikkeling is. Volgens gegevens van DefiLlama bereikte het dagelijkse volume begin december bijna 970.000 dollar. Inmiddels ligt dat rond de 16.000 dollar per dag, terwijl het totale volume over de afgelopen maand uitkomt op ongeveer 572.000 dollar.

Voorstanders zien dat niet als een probleem. De infrastructuur wordt nog gebouwd en steeds meer bedrijven testen toepassingen voor automatische betalingen tussen software.

SoftBank-topman Masayoshi Son verwacht zelfs dat er tegen 2040 ongeveer 100 biljoen AI-agents actief zullen zijn. Als iedere AI-agent dagelijks één betaling van gemiddeld 32 dollarcent uitvoert, ontstaat theoretisch een betaalmarkt van 32 biljoen dollar per dag. Dat scenario blijft speculatief, maar laat wel zien waarom grote betaalbedrijven nu al investeren in deze technologie.

Conclusie

Met de steun van Visa, Mastercard, Ripple en tientallen andere grote bedrijven groeit x402 uit tot een serieuze kandidaat voor de standaard achter AI-betalingen. De technologie maakt goedkope microbetalingen tussen software mogelijk en kan een belangrijke rol spelen in de verdere ontwikkeling van kunstmatige intelligentie. Hoewel de markt nog klein is, laat de brede steun vanuit zowel de betaalindustrie als de cryptosector zien dat automatische blockchainbetalingen steeds dichter bij de dagelijkse praktijk komen.

FAQ

Wat is een AI-betaalstandaard?

Een AI-betaalstandaard is een protocol waarmee AI-agents en software zelfstandig digitale betalingen kunnen uitvoeren zonder menselijke tussenkomst.

Waarom gebruikt x402 een stablecoin zoals USDC?

USDC heeft een stabiele waarde doordat de munt gekoppeld is aan de Amerikaanse dollar. Daardoor zijn snelle en goedkope microbetalingen mogelijk zonder grote koersschommelingen.

Waarom is x402 belangrijk voor de cryptomarkt?

De standaard kan blockchainbetalingen toegankelijk maken voor miljoenen AI-toepassingen. Dat vergroot de praktische inzet van stablecoins en kan op termijn zorgen voor een sterke groei van transacties op blockchainnetwerken.